TEVVABUN HAREKETİ (2)
Yezid'in ölümünün ardından halifelik makamına oğlu Muaviye b. Yezid geçti. Akıl sağlığı tam da yerinde olmayan bu 2. Muaviye'nin dönemi, bu hareket için beklenen rahat ortamı sağlayacaktı. Ebu Mıhnef, Tevvabun hareketinin ilk ortaya çıkışını şöyle anlatıyor: "Tevvabun hareketi ilk olarak Hicrî 61/680 senesinde başlamıştır. Onlar Hz. Hüseyin (a.s.) kanını taleb için halkı gizlice davet ediyor ve çarpışmak için de gerekli olan silah ve malzemeyi toplamaktan geri durmuyorlardı. Bu neviden gizli faaliyet ve adam toplamaya, Yezid b. Muaviye'nin öldüğü 10 Kasım 683 tarihine kadar devam ettiler. Yezid'in ölümü üzerine, arkadaşları Süleyman b. Sured'in yanına gelerek, "Şu azgın adam helak olmuştur ve idare de zayıftır. İstersen Amr b. Hureys'e saldırır ve onun sarayından çıkarır, atarız. Sonra da Hüseyin (a.s.)'ın kanını taleb için ortaya çıkalım ve katillerini taleb edelim ve halkı bu ailenin haklarını ellerinden alanların üzerine yürümeye çağıralım" dediler. Süleyman b. Sured bu konuşmalara cevap olarak şöyle dedi: "Acele etmeyiniz. Anlattığınız şeyleri düşündüm ve gördüm ki, Hüseyin (a.s.)'ın katilleri Kûfe'nin ileri gelenleri, Arapların süvarileridir ve onlar da Hüseyin (a.s.)'ın kanını taleb etmekteler. Bu sebepten onlar sizin istediğiniz şeyi ve bu kanı taleb işinin kendilerinden aranılacağını anladıkları zaman size şiddetle karşı koyar ve üzerinize yürürler." 739 Ancak Kûfeliler bu sözleri duydukları hâlde, Amr b. Hureys'i makamından indirirler. Yerine Amir bin Mes'ud'u getirmişler ve bu durumu da Mekke'de halife olarak ortaya çıkan Amir b. Zübeyr'e bildirmişlerdir. 740 739 Belazurî, Ensabu'l Eşraf c. 5, s. 206-207; Taberî, c. 7, s. 51-52 740 İbn-i Kesir, c. 8, s. 248