TEMEL TESPİTLER
Allah Resulü, Vedâ Hutbesi'ne Allah'a hamd ile başlamakta, sonra da ulûhiyet gerçeğini vurgulamaktadır. Zira, işin temeli ulûhiyet gerçeğidir. Zaten insanın yaratılış gayesi, Allah-u Teâlâ'yı bilmek ve tanımaktır. Bu ise, Hak tarafından gönderilen elçilerle kâmil anlamda gerçekleşir. Böylece ulûhiyet gerçeği, nübüvvetle bütünleşir ve anlaşılır. Ulûhiyet ve nübüvvete şahadet ise, yaratılış gayesi olan kulluğun esasını teşkil etmektedir. Bu sebeple Vedâ Hutbesi'nde öncelikle bu temel esas vurgulanmaktadır. Şöyle ki: "Allah'a hamd ü senâ ederiz. O'na döneriz. Nefislerimizin fenalıklarından ve kötü emellerinden O'na sığınırız. Allah'ın hidayet ettiğini kimse yoldan çıkaramaz. Allah'ın şaşırttığını kimse yola koyamaz. Şehadet ederim ki; Allah'tan başka tanrı yoktur. Birdir, eşi ve ortağı yoktur. Yine şehadet ederim ki; Muhammed, O'nun kulu ve Resulüdür. Ey Allah'ın kulları! Allah'tan korkmanızı, O'na itaat etmenizi vasiyet ederim." 1. Ulûhiyet gerçeği: Hiç şüphesiz ki, âlemde yegâne hakikat, Allah-u Teâlâ'nın varlığı ve birliğidir. O, noksan sıfatlardan münezzeh, kemâl sıfatlarla muttasıftır. Birdir, eşi ve benzeri yoktur. O'nu noksansız ve kusur-