İDARİ MESELELER (11)

çirir, kötüleri de kötülüğe alıştırır. Allah buyurur ki: `İstediler ki, sen yağcılık yapasın da onlar da yağcılık yapsınlar (sana yumuşak davransınlar).'1722 Bu bakımdan iyilik yapanlar ile olursun."1723 · Bağış ve Hizmet: "Bir valinin, halka ihsanda bulunmasından ve işlerini kolaylaştırmasından başka halkın hüsnü zannını celbedecek daha güzel bir şey olamaz. Allah buyurur ki: `Allah sana ihsan ettiği gibi, sen de (insanlara) iyilik et.'1724 Vali olarak halkın ileri gelenlerini özel işlerinde serbest bırakmalısın. Çünkü toplumun güvenini kazanmak işleri kolaylaştırmaktan ve onlara hoşgörüyle yaklaşmaktan geçer. Allah buyurur ki: `Şimdi sen güzel bir hoşgörü ile hareket et.'1725 Böylece yaptığın bağışlar ve gösterdiğin âlicenaplık, yüreklerde uyanan nefreti emniyet ve sevgiye dönüştürür. Vergi yönünden halkı zorlamaman ve yeni vergi ihdas etmemen gerekir. Onlara öylesine davran ki, senin hakkında iyi şeyler düşünsünler. Zira hakkında iyi düşünenler uygulamalarından hoşnut olanlardır. Kötü fikir taşıyanlar ise yönetiminden memnun kalmayanlardır. Üç halife döneminde uygulanan ve insanlar tarafından benimsenerek halkın kurtuluşuna vesile olan "sünnete" (âdet ve geleneklere) müdahale etmemelisin. Bu şekilde dine uygun düşen ve geçmişte uygulanan bir âdeti bozmaya ve yeni yollar denemeye kalkarsan sevap, güzel âdeti koyana gider, vebal ise bu âdeti kaldırdığın için senin üzerinde kalır. Hükmettiğin topraklarda ilahî ahkâmı yerleştirmek ve senden önceki zevatın başvurduğu kanunları hâkim kılmak için daima bilginlerle görüş alışverişinde bulunmalısın."1726 1722 Kalem, 9 1723 Ahdname: 15 1724 Kasas, 77 1725 Hicr, 85 1726 Ahdnâme: 16-17