MEZALİM MAHKEMELERİ (6)


valılar kanıtlarını getirip açıkladıktan sonra şahide başvurur.1836 Peygamberimizin bu konudaki uygulamaları: İslam öncesi dönemde Mekke'de "Hilfu'l-Fudûl" adında Mezalim mahkemesine benzer bir adli kurumun var olduğunu biliyoruz.1837 Hatta Hz. Peygamber bu mahkemenin kuruluş toplantısına katılmıştır.1838 Medine'de İslâm Devleti kurulduktan sonra, Hz. Zübeyr ile Ensar'dan bir kişi arasında sulama yüzünden çıkan bir anlaşmazlığa Hz. Peygamber'in baktığını görmekteyiz. Hz. Peygamber bu meseleyi çözmek için şöyle demişti: "Ey Zübeyr, önce sen sula sonra da Ensarî!" Bu söze memnun olmayan Ensarî, "Şüphesiz ki, o amcanın oğludur ya Resulallah" deyince, O da Zübeyr'e hitaben, "Ey Zübeyr, suyu iki topuklarına ulaşıncaya kadar akıt" şeklinde talimat vermişti.1839 İlk üç halife dönemlerinde Mezalim Mahkemesi'nden söz edilmediği gibi o devrilerde cereyan etmiş bu çeşit olaylara da vâkıf değiliz.1840 Hz. Ali döneminde yaşanan şu olay bu mahkemelerin ve temyiz konusunda başvurulan bir mecra olarak devlet başkanının fonksiyonunu daha iyi anlamamızı sağlar. Bir genç Hz. Ali'ye şikâyette bulunarak babasının bazı kişilerle sefere çıktığını bir daha evine dönmediğini, durumunu arkadaşları1836 El-Maverdi, İslam'da Hilafet s. 91-92 1837 İbn Hişam, es-Sire c. 1, s. 122-123; el-Maverdi, el-Ahkâm c. 22, s. 78; en-Nevvavi, elİlakat s. 182-183 1838 İbn Hişam, es-Sire c. 1, s. 123-124; el-Maverdi, el-Ahkâm c. 2, s. 79 1839 El-Maverdi, el-Ahkâm c. 2, s. 79 1840 Prof. Dr. Abdülhalık Bakır, Hz. Ali ve Dönemi s. 405; İbn Bekkâr, Ahbar'ul Vafıdat Mine'n-Nisa ala Muaviye b. Ebu Süfyan s. 69-70; el-Yâkubi, Tarih c. 2, s. 179-180; İbnu'l-Esir el-Kâmil c. 3, s. 147
Scroll to top