SOSYOLOJİK VE STRATEJİK BAKIMDAN MUKAYESESİ ANTLAŞMANIN NİTELİĞİNİN TAHLİLİ (2)
(Yani Hz. Hasan, iktidarı Muaviye'ye sınırsız bir şekilde terk etmiş değildir. Hz. Hasan'ın yaptığı anlaşma Muaviye hayatta olduğu sürece geçerli olacaktır. Ancak daha sonra da izah edeceğimiz gibi Muaviye bu şartların hiçbirisine uymamış ve oğlu Yezid'i veliaht ilan etmiştir). Madde-3: Muaviye namazlarda Emirü'l-Mü'minin'e küfür ve laneti terk etmeli ve Ali'yi ancak iyilikle yâd etmeli. İbn-i Ebi'l Hadid'in Şerh-u Nehcü'l Belaga, 4. cilt, sayfa 115'de, ayrıca, Ebu'l Ferec el-İsfehani'nin Mekatil'ut-Talibiyyin kitabının 26. sayfasında böyle anlatılmaktadır. Ancak diğer tarihçiler bu konuda şöyle der: "İmam Hasan, Muaviye'den Hz. Ali'ye sövmemesini istedi. Muaviye bunu kabul etmedi, fakat İmam Hasan'ın hazır bulunduğu ortamlarda onun duyabileceği şekilde sövülmemesini kabul etti." İbn Esir diyor ki: "Muaviye daha sonra buna bile vefa etmedi." Ve bu gelenek maalesef doksan yıl devam etti. 544 Madde-4: Beş milyon dirhem mal varlığı bulunan Kûfe beytülmalına hükümet dokunmayacak. Muaviye her yıl 2 milyon dirhem Hüseyin'e gönderecek, bağış ve hediyeler konusunda Ben-i Hasim (Haşimoğulları) Ben-i Ümeyye'den imtiyazlı sayılacak. Cemel ve Sıffin savaşlarında Emirü'l-Mümininin safında şehit olanların yakınlarına 1 milyon dirhem dağıtılacak. Ve bu harcamaların tümü Darabcerd bölgesi gelirlerinden karşılanacaktır. 545 Madde-5: Halk, Şam, Irak, Yemen, Hicaz, kısaca Allah'ın yeryüzünün tümünde güvenlikte olacak, ırk ayrımı olmayacak. Muaviye onların hatalarını görmezlikten gelecek. Hiç kimseyi geçmiş hataları için cezalandırmayacak. Irak halkına yönelik eski kinini terk edecek. 546 544 İmam Hasan'ın Barışı, s. 89 545 Medainî, Şerh-u Nehcü'l Belaga, c. 4, s. 8; Feth'ul Bari, Sahih-i Buhari şerhi; İbn-i Akil, en-Nesayih'ul Kafiye, s. 156; Biharu'l Envar, c. 10, s. 115; Umdet'ut-Talib, İbn'ul Muhenna, s. 52; Ayan'üş-Şia, c. 4, s. 43; Ebu'l Ferec el-İsfahanî, Mekatil'ut-Talibiyyin, s. 26 546 Mekatil'ut-Talibiyyin, s. 26; Nehcü'l Belaga Şerhi, c. 4, s. 15; Biharu'l Envar, c. 10, s. 101;